Qvatemalanın cəngəlliklərində 1200 illik sirr açıldı. Maya astronomunun adı və təqvim formulu ilk dəfə tapıldı.
Kulis.az "Antiquity" jurnalına istinadən xəbər verir ki, Xultun qədim şəhərində qazıntı aparan arxeoloqlar 8-ci əsrə aid kiçik binanın divarında Mars və Veneranın orbital dövrlərini hesablayan riyazi formul aşkar ediblər.
Formulun yanında müəllifin adı da yazılıb: Sak Tan Vaaks. Tərcümədə "Ağ sinəli tülkü" deməkdir. Bu, Maya riyaziyyatçısının öz intellektual əməyinə görə birbaşa müəllif kimi tanındığı ilk və yeganə nümunədir.
Sirli təlim otağı
Tikili 2010-cu ildə tapılsa da, divarlardakı yazılar indi deşifrə edilib. Divarlarda oturan fiqurların portretləri və qədim kağız istehsalı alətlərinin izləri var.
Alimlər hesab edir ki, bu otaq 8-ci əsrdə təqvim və astronomiya dərsləri üçün istifadə olunub. Əsrin sonlarında isə otaq bilərəkdən torpaqla doldurularaq yeni binanın təməlinə çevrilib.
Min illik mətnlər necə oxundu?
MIT, Skidmor Kolleci və Texas Universitetinin komandası mətnlərin multispektral skanlarını aparıb. Sonra Klassik dövr Maya yazıları ilə müqayisə edərək formulu oxuya biliblər.
Layihənin rəhbəri Franko Rossi "The Art Newspaper"a bildirib:
"Bu cür ixtisaslaşmış iş qədim Maya cəmiyyətində həm çox vacib, həm də geniş yayılmışdı".
