Bu gün tanınmış ABŞ rejissoru Pol Mazurskinin anım günüdür.

Kulis.az onun həyatı və yaradıcılığı haqqında materialı təqdim edir.

Hollivudun ən maraqlı, satirik və eyni zamanda ən humanist rejissorlarından biri olan Pol Mazurski xüsusilə 1970-ci və 1980-ci illər Amerika kinosunda dərin iz qoymuş bir simadır. Onun filmləri həm güldürən, həm də cəmiyyətin və insan münasibətlərinin ən incə nöqtələrinə toxunan unikal bir atmosferə malikdir.

1930-cu ildə Bruklində yəhudi ailəsində doğulan rejissorun əsl adı İrvin Lourens Mazurski olub. O, karyerasına aktyor kimi başlamaq istəyirdi və adını daha sonra "Pol" olaraq dəyişdi.

Pol Mazurski böyük ustad Stenli Kubrikin ilk tammetrajlı bədii filmi olan "Qorxu və İstək" filmində psixoloji problemləri olan əsgər Sidni rolunu ifa edib. Həm Kubrik üçün, həm də Mazurski üçün bu film böyük kinoya ilk addım idi.

Aktyorluqda böyük uğur qazana bilməyəcəyini anladıqdan sonra o, ssenari yazmağa başladı. Məşhur "The Monkees" və "The Danny Kaye Show" kimi televiziya layihələrinə ssenarilər yazaraq adından söz etdirdi.

Mazurskinin üslubunu "həm kədərli, həm gülməli" adlandırırlar. O, filmlərində sosial tənqiddən daha çox, insanların emosiyalarına, onların dəyişən cəmiyyətdə özlərini tapma cəhdlərinə fokuslanırdı.

Pol Mazurski yazırdı: "Mən bilirəm ki, həyata çox faciəvi baxışı olan möhtəşəm rejissorlar var. Lakin mənim üçün absurdluq həmişə küncdə gözləyir. Mən onu hər yerdə görürəm".

1969-cu ildə çəkdiyi "Bob & Carol & Ted & Alice" (1969) filmi Mazurskinin ilk rejissorluq işi idi və 1960-cı illərin sonundakı "cinsi inqilab" və partnyor dəyişmə mövzusunu satirik dillə tənqid edirdi. Film böyük qalmaqala səbəb olsa da, həm kassa uğuru qazandı, həm də Mazurskiyə ilk Oskar nominasiyasını gətirdi.

"Harri və Tonto" (1974) filmi isə Nyu-Yorkdakı evini itirən yaşlı bir adamın öz sevimli pişiyi Tonto ilə birlikdə ABŞ-ı gəzməsindən bəhs edən dram və komediyanın mükəmməl sintezidir. Baş rolu canlandıran Art Karni bu filmlə "Ən yaxşı aktyor" nominasiyasında Oskar qazandı. Tonto adlı pişik isə film tarixində ən yaddaqalan heyvan personajlarından biri oldu.

1978-ci ildə ekranlaşdırılan "Subay qadın" filmi əri tərəfindən gənc bir qadına görə tərk edilən Manhettenli bir qadının yenidən özünü kəşf etməsindən bəhs edir. Film Mazurskiyə həm "Ən yaxşı film", həm də "Ən yaxşı ssenari" nominasiyasında Oskar namizədliyi qazandırdı və dövrün qadın müstəqilliyi hərəkatının simvollarından birinə çevrildi.

"Hudzon üzərində Moskva" (1984) filmində isə məşhur komik Robin Vilyams Nyu-York qastrolu zamanı supermarketdə qaçaraq ABŞ-dan siyasi sığınacaq istəyən sovet musiqiçisini canlandırır. Robin Vilyams bu rol üçün xüsusi olaraq rus dilini və saksafon çalmağı öyrənmişdi.

Pol Mazurski rejissorluq etdiyi demək olar ki, bütün filmlərdə kiçik rollarda görünürdü. Həmçinin ömrünün son illərində "The Sopranos" və "Curb Your Enthusiasm" kimi kult seriallarda da yaddaqalan epizodik rollar canlandırıb.

Karyerası boyu 5 dəfə Oskar mükafatına namizəd göstərilsə də (4 ssenari, 1 ən yaxşı film), qızıl heykəlciyi heç vaxt qazana bilməyib. Lakin onun filmlərində oynayan aktyorlar tez-tez Oskara namizəd olur və qazanırdılar.

Federiko Felliniyə heyran idi. Onun "Alex in Wonderland" (1970) filmi birbaşa Fellininin "8 yarım" şah əsərinə ithaf olunmuşdu. Hətta Federiko Fellini özü də bu filmdə kiçik bir epizodda rol almışdı.

Pol Mazurski 2014-cü ildə 84 yaşında vəfat edib. O, Amerika müstəqil kinosunun və insan münasibətlərini ironiya ilə nağıl etmə sənətinin ən böyük ustalarından biri kimi xatırlanır.

• Əliağa Vahidi ölümdən qurtaran adam kim idi?
• Beynəlxalq Muğam Mərkəzində növbəti konsert
• ​"Nobel mükafatı iddiasında olmayan gənc yazıçı yoxdur" - "Gənclərin roman müsabiqəsi - 3" dən reportaj