"Kiçik qüsurlara istehza edəndə xeyirxah olmalıyıq..." - İrland filsofdan sitatlar

"Kiçik qüsurlara istehza edəndə xeyirxah olmalıyıq..." - İrland filsofdan sitatlar
9 avqust 2026
# 12:30

Bu gün irland filosof Frensis Hatçesonun doğum günüdür.

Kulis.az onun əsərlərindən sitatları təqdim edir.

Müdriklik ən yaxşı məqsədlərə ən yaxşı vasitələrlə can atmaq deməkdir.

***

Hər bir fərd ilə bəşəriyyət arasındakı bu gizli zəncir haradandır? Mənim mənafeyim onun ən uzaq guşələri ilə necə bağlı ola bilər?

***

Ən yaxşı əməl ən çox sayda insana ən böyük xoşbəxtlik gətirən, ən pis əməl isə eyni şəkildə bədbəxtliyə səbəb olan əməldir.

***

İstehzanın digər dəyərli bir məqsədi də kiçik qüsurlarla bağlıdır; çünki bu cür qüsurlar ciddi nəsihətlərdən nəticə çıxarmadıqda, istehza vasitəsilə daha təsirli şəkildə düzəldilir. İnsanlar elə səhvlərdən gülünc obyektinə çevrilməklə çəkiniblər ki, onları heç bir moizə islah edə bilməzdi; hətta elə kiçik ədəbsizliklər var ki, onları bu cür təntənəli nitqlərdə qeyd etmək belə münasib deyil. Nifrət və ya bədxahlıqla edilən istehza, əlbəttə ki, hər zaman qıcıqlandırıcı və təhqiredicidir; lakin biz istehza etdiyimiz şəxsin yaxşı keyfiyyətlərinə ləyaqətlə hörmət bəslədiyimizi və onun mənafeyini düşündüyümüzü nümayiş etdirməklə göstərə bilərik ki, onun zəifliyinə gülməyimiz ona olan sevgimizdən irəli gəlir; yalnız o zaman yaxşı bir nəticəyə ümid edə bilərik.

Deməli, digər zəruri qayda budur: «Kiçik qüsurlara istehza edəndə hər zaman xeyirxahlıq və hörmət nümayiş etdirməliyik. İnsanın düzəldə bilmədiyi qüsurlarına zarafat etməyə gəldikdə isə, bunun necə bir fayda verə biləcəyini anlamıram: dərrakəli insanlar bu cür zarafatlara rəğbət bəsləməz; ağılsız və yüngülxasiyyət zehinlər isə bu zarafatlara görə fani dünyamızın təsadüfi bədbəxtliklərindən xali olmayan həqiqi ləyaqətə xor baxmağa yönələ bilərlər.

***

Bütün ideyalarımız, yəni mühakimə və dəyərləndirmələrimizin materialları daxili və ya xarici duyğular adlandıra biləcəyimiz bəzi vasitəsiz qavrayış qabiliyyətləri tərəfindən qəbul edilir... Ağıl və ya dərrakə yeni ideya növləri yaratmır, yalnız qəbul edilmiş ideyalar arasındakı əlaqələri aşkar edir və ya fərqləndirir.

***

Haqq və ədalət anlayışının təməli ümumi rifaha xidmət edən əməldir; insan müəyyən bir şəkildə rəftar etdikdə bu meyil ortaya çıxırsa, deməli, onun bu cür rəftar etməyə haqqı vardır.

***

Məqsədəuyğun bir neçə əməl arasından seçim edən yaxşı bir insan onların mənəvi dəyərini nəzərə alır, müqayisə edir və mənəvi duyğusunun yönləndirməsi ilə bəşəriyyətin xoşbəxtliyinə və fəzilətinə ən çox xidmət edən əmələ dəyişməz olaraq üstünlük verir.

***

Övladın tərbiyəsi və böyüdülməsi kimi zəruri vəzifəni öz üzərinə könüllü olaraq götürən hər bir kəs, bioloji valideyn olmasa daxil, valideynlik səlahiyyətini əldə etmiş olur.

# 819 dəfə oxunub

Oxşar xəbərlər

Cadugərliyin faciələrlə dolu  tarixi... - 300 il ərzində əlli min qadın niyə yandırılmışdı?

Cadugərliyin faciələrlə dolu tarixi... - 300 il ərzində əlli min qadın niyə yandırılmışdı?

14:00 22 noyabr 2026
Atatürkün dəfnində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin iki naziri vardı – Onlar kim idi?

Atatürkün dəfnində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin iki naziri vardı – Onlar kim idi?

10:00 22 noyabr 2026
Vyetnam Prezidenti: "Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur"

Vyetnam Prezidenti: "Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur"

15:26 21 noyabr 2026
Azərbaycan dünyanın ən böyük nağıl festivalında

Azərbaycan dünyanın ən böyük nağıl festivalında

15:10 21 noyabr 2026
"Ulduz"un  Xaqani Şirvaninin 900 illiyinə həsr olunmuş xüsusi buraxılışının təqdimatı keçirildi

"Ulduz"un Xaqani Şirvaninin 900 illiyinə həsr olunmuş xüsusi buraxılışının təqdimatı keçirildi

12:41 21 noyabr 2026
"Həqiqət zərrəsi tapılmayanda yalanı böyük tikələrlə udurlar..." - İsaak Başevis-Zinger

"Həqiqət zərrəsi tapılmayanda yalanı böyük tikələrlə udurlar..." - İsaak Başevis-Zinger

12:30 21 noyabr 2026
#
#
Ana səhifə Reels Yazarlar Xəbərlər