Kulis.az Rəna Nevzatın yeni yazısını təqdim edir.
Bakıya yağış yağır və şəhər yenə suyun altında aciz qalıb. Bir neçə saatlıq yağış və paytaxt yenidən iflic olub.
Küçələrdə "çaylar" axır, səkilər yoxa çıxıb, avtomobillər yarıyacan suya qərq olub, insanlar dizəcən suyun içində yol tapmağa çalışırlar.
Sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülər isə artıq heç kimi təəccübləndirmir, çünki bu mənzərə yeni deyil. Bu, illərdir təkrarlanan, amma heç vaxt həll olunmayan problemin növbəti epizodudur.
Ən acınacaqlısı isə budur ki, bu hadisə “təbii fəlakət” deyil. Bu, açıq-aşkar idarəetmə böhranıdır. Çünki yağış Bakı üçün sürpriz deyil.
Bu şəhər ilk dəfə leysan görmür. Bəs niyə hər dəfə eyni ssenari təkrarlanır? Niyə kanalizasiya sistemi hər dəfə sıradan çıxır? Niyə yollar suyu ötürə bilmir?
Cavab sadədir: məsuliyyətsizlik, səhlənkarlıq və illərlə yığılıb qalan sistemsizliyin nəticəsi.
Kanalizasiya quyularından “qeyzer” kimi fışqıran su görüntüləri artıq şəhərin simvoluna çevrilib. Bu, təkcə texniki nasazlıq deyil – bu, planlaşdırmanın, nəzarətin və hesabatlılığın tam iflasıdır.
Şəhərin alt infrastrukturu ya köhnəlib, ya da ümumiyyətlə mövcud reallığa uyğun deyil. Amma məsələ bununla da bitmir.
Problem ondadır ki, bu vəziyyət hamıya məlum olduğu halda, illərdir ciddi və sistemli addımlar atılmır.
Yeni tikililər bir-birinin ardınca ucaldılır, amma həmin ərazilərin drenaj sistemi barədə düşünən yoxdur. Yağış suları üçün ayrılmış xətlər ya tutulub, ya da ümumiyyətlə yoxdur.
Tikinti aparanlar öz işini görür, icazə verən qurumlar kağız üzərində “hər şey qaydasındadır” deyir, nəticədə isə bütün yük sadə vətəndaşın üzərinə düşür. Evini su basan da odur, maşını zədələnən də, işə gedə bilməyən də.
Bütün bunların fonunda aidiyyəti qurumların reaksiyası isə adətən ya gecikir, ya da formal xarakter daşıyır.
Hadisədən sonra açıqlamalar verilir, “tədbirlər görüləcək” deyilir, amma növbəti yağışda eyni mənzərə yenidən təkrarlanır.
Bu isə artıq sadəcə problem deyil, bu, etimad böhranıdır. İnsanlar artıq verilən vədlərə inanmır.
Əslində isə çıxış yolu var və bu, qeyri-mümkün deyil.
Şəhərin kanalizasiya və drenaj sistemi tam şəkildə yenidən qurulmalı, mövcud xətlər təmizlənməli, yeni tikililərə icazə verilərkən infrastruktur prioritet olmalıdır.
Ən əsası isə məsuliyyət konkret şəxslərin üzərinə qoyulmalıdır.
Çünki məsuliyyət olmayanda nəticə də olmur.
Bakı XXI əsrin paytaxtıdır, amma bir neçə saatlıq yağış qarşısında aciz qalırsa, burada problem yağışda deyil.
Problem idarəetmədədir. Və bu problem həll olunmadıqca, hər yağış şəhər üçün fəlakət, vətəndaş üçün isə əzaba çevrilməyə davam edəcək.