Botaniklərin istinad etdiyi rus rəssam - Onu niyə "meşə pəhləvanı" adlandırırdılar?

Botaniklərin istinad etdiyi rus rəssam - Onu niyə  "meşə pəhləvanı" adlandırırdılar?
20 aprel 2026
# 12:30

Bu gün məşhur rus rəssam, mənzərə ustası İvan Şişkinin anım günüdür.

Kulis.az onun həyatı və yaradıcılığı haqqında materialı təqdim edir.

İvan Şişkinin həyatı və yaradıcılığı bir növ təbiətlə insan ruhunun sarsılmaz vəhdətidir. O, rus boyakarlıq məktəbinin ən görkəmli nümayəndələrindən biri kimi tarixə düşmüş, mənzərə janrını tamamilə yeni bir pilləyə ucaltmışdır.

Şişkinin yaradıcılığı sadəcə vizual təsvirlərdən ibarət deyil; o, hər bir kətan üzərində meşənin nəfəsini, ağacların anatomik dəqiqliyini və günəş şüalarının yarpaqlar arasındakı rəqsini elmi bir ciddiyyətlə işləyirdi.

1832-ci ildə Yelabuqada anadan olan Şişkin, uşaqlıq illərini Uralın vəhşi və əzəmətli təbiəti ilə təmasda keçirmişdi. Bu mühit onun gələcək sənət yolunu müəyyənləşdirmişdi.

O, Peterburq Rəssamlıq Akademiyasında təhsil aldığı illərdə artıq öz üslubu ilə fərqlənirdi. Müasirləri onu "meşə pəhləvanı" adlandırırdılar, çünki Şişkin təbiəti bəzəməkdən imtina edir, onu olduğu kimi — bütün qüruru, sükutu və bəzən də sərtliyi ilə təsvir edirdi.

Onun əsərlərində bitkilərin təsvirindəki dəqiqlik elə bir həddə idi ki, botaniklər onun tablolarına baxaraq otların və ağacların növlərini asanlıqla təyin edə bilirdilər.

Onun ən simvolik əsərlərindən biri "Şam meşəsində səhər" tablosudur.

Bu əsər səhərin erkən saatlarında meşənin oyanışını inanılmaz bir ustalıqla əks etdirir. Dumana bürünmüş uca şam ağacları və yıxılmış köhnə ağac gövdəsi üzərində oynayan ayı balaları tablonu canlandırır.

Maraqlıdır ki, bu əsərdəki ayıları Şişkin yox, dostu Konstantin Savitski çəkmişdi; Şişkin özünü mənzərəyə həsr etdiyi üçün canlıların təsvirini dostuna həvalə etmişdi, lakin tablonun ümumi kompozisiyası və işıq effektləri tamamilə Şişkin dühasının məhsuludur.

Şişkinin yaradıcılığında digər bir şah əsər "Çovdar" tablosudur.

Bu əsər rus torpağının bərəkətini və sonsuzluğunu tərənnüm edir.

Qızılı rəngli çovdar zəmilərinin ortasından keçən ensiz yol və səmada ucalan, sanki buludlara toxunan nəhəng, tənha şam ağacları dərin bir fəlsəfi məna daşıyır.

Bu tablo həm sükutu, həm də həyatın davamlılığını eyni anda hiss etdirir.

Ömrünün son illərində ərsəyə gətirdiyi "Gəmi meşəsi" isə sənətkarın təcrübəsinin zirvəsi hesab olunur.

Bu əsərdə günəş işığı altında parlayan möhkəm, düz gövdəli şam ağacları təsvir olunub. Tabloya baxanda tamaşaçı sanki meşənin içindəki o isti, quru havanı və iynəyarpaqlı ağacların qoxusunu duyur.

Bu əsər rəssamın təbiətə olan sarsılmaz sevgisinin və onun daxili gücünün təcəssümüdür.

Şişkinin şəxsi həyatı kifayət qədər ağır və itkilərlə dolu olmuşdur.

O, iki dəfə evlənmiş, hər iki həyat yoldaşını və uşaqlarını gənc yaşda itirmişdi. Lakin bu kədər onu sənətdən uzaqlaşdırmamış, əksinə, o, təbiətin sığınacağında təsəlli tapmışdı.

Şişkin 1898-ci ildə elə öz emalatxanasında, fırçası əlində yeni bir əsər üzərində işləyərkən vəfat etmişdir.

Onun irsi bu gün də realizmin və təbiət sevgisinin ən saf nümunəsi kimi yaşamaqdadır.

# 154 dəfə oxunub

Oxşar xəbərlər

Biblioqraflıqdan ədəbiyyata - "Sonuncu böyük klassik" adlandırılan Nobel mükafatçısı kim idi?

Biblioqraflıqdan ədəbiyyata - "Sonuncu böyük klassik" adlandırılan Nobel mükafatçısı kim idi?

15:00 16 aprel 2026
"Gərək müəllif Zərrinin çiyninə dünyanın bütün dərdlərini yükləməyəydi" - Hekayə müzakirəsi

"Gərək müəllif Zərrinin çiyninə dünyanın bütün dərdlərini yükləməyəydi" - Hekayə müzakirəsi

15:00 15 aprel 2026
"Körpücük sümüyündə öpüşümü buraxdım?.." - Sevinc Yunuslunun yeni şeirləri

"Körpücük sümüyündə öpüşümü buraxdım?.." - Sevinc Yunuslunun yeni şeirləri

15:00 13 aprel 2026
Kənd havası - Əli Zərbəlinin yeni hekayəsi

Kənd havası - Əli Zərbəlinin yeni hekayəsi

12:00 13 aprel 2026
“Xatırlamaq seçməyi seçmək deməkdir..” - Nobel mükafatçısı hansı əsərində bir epoxanın mənzərəsini yazmışdı?

“Xatırlamaq seçməyi seçmək deməkdir..” - Nobel mükafatçısı hansı əsərində bir epoxanın mənzərəsini yazmışdı?

10:00 13 aprel 2026
Layihə - Qafar Rüstəmovun yeni hekayəsi

Layihə - Qafar Rüstəmovun yeni hekayəsi

12:00 12 aprel 2026
Ana səhifə Yazarlar Bütün xəbərlər